Türkiye'de trafik denetimlerinin kapsamı 2027 yılında genişletilecek. Yeni yıl programına göre 44 ortalama hız ihlal tespit sisteminin kullanılması ve polis ile jandarma sorumluluk bölgelerinde toplam 115 milyon araç ve sürücü denetimi gerçekleştirilmesi hedefleniyor. Ortalama hız kontrollerinde araçların yalnızca radarın bulunduğu noktadaki hızı değil, iki kontrol noktası arasında katettiği mesafe ve geçen süre dikkate alınacak.
Radar denetimlerinde 2027 yılında yeni dönem
2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı'nda trafik güvenliğini artırmak ve kazalara neden olan ihlalleri azaltmak amacıyla yeni denetim hedefleri belirlendi.
Program kapsamında ortalama hız ihlallerinin tespitine yönelik teknolojik sistemlerden daha fazla yararlanılması planlanıyor.
Bu doğrultuda 2027 yılı içerisinde 44 ortalama hız ihlal tespit sisteminin kullanılması öngörülüyor. Sistemlerin hangi yol ve güzergâhlarda kullanılacağına ilişkin ayrıntılı bir liste ise henüz açıklanmadı.
Radarı görünce frene basmak neden yeterli olmayacak?
Geleneksel noktasal hız kontrollerinde araçların belirli bir noktadan geçerken yaptıkları hız ölçülüyor. Ortalama hız denetimlerinde ise farklı bir yöntem kullanılıyor.
Bu sistemler, aracın belirlenen yol kesimine giriş ve çıkış zamanlarını kaydederek güzergâh boyunca yaptığı ortalama hızı hesaplıyor.
Dolayısıyla sürücünün yalnızca kameranın bulunduğu noktada yavaşlaması, kontrol edilen güzergâh boyunca hız sınırını aşmışsa ihlalin tespit edilmesini engellemiyor.
Özellikle uzun otoyol güzergâhlarında, ortalama hızın kontrol edilmesi sürücülerin belirlenen hız sınırlarına yol boyunca uymasını gerektiriyor.
Ortalama hız tespit sistemi nasıl çalışıyor?
Ortalama hız denetimi, araçların iki farklı kontrol noktası arasındaki hareketini esas alıyor.
Sistemin çalışma prensibi şu şekilde:
- Araç, kontrol edilen güzergâhın başlangıç noktasından geçiyor.
- Plaka ve geçiş zamanı sistem tarafından kaydediliyor.
- Araç, güzergâhın bitiş noktasına ulaştığında ikinci geçiş zamanı belirleniyor.
- İki nokta arasındaki mesafe ve geçen süre üzerinden ortalama hız hesaplanıyor.
- Hesaplanan hız, ilgili yol kesimi için geçerli hız sınırıyla karşılaştırılıyor.
Bu yöntem sayesinde yalnızca belirli bir noktada yapılan anlık hız ölçümünün ötesine geçilerek güzergâhın tamamına yönelik hız kontrolü gerçekleştirilebiliyor.
2027 yılında 115 milyon trafik denetimi hedefleniyor
Yeni yıllık programda yalnızca ortalama hız sistemlerine değil, polis ve jandarma ekiplerinin gerçekleştireceği trafik denetimlerine de geniş yer verildi.
Açıklanan hedeflere göre 2027 yılı içerisinde:
- Jandarma sorumluluk bölgelerinde 60 milyon araç ve sürücü denetimi gerçekleştirilecek.
- Polis sorumluluk bölgelerinde 55 milyon araç ve sürücü denetimi yapılacak.
- Toplam denetim sayısının 115 milyona ulaşması hedeflenecek.
- 44 ortalama hız ihlal tespit sisteminden yararlanılacak.
- Trafik ihlallerine yönelik 300 özel denetim uygulanacak.
Bu rakamlar denetim hedeflerini ifade ediyor; 115 milyon farklı aracın veya sürücünün kontrol edileceği anlamına gelmiyor.
Hız ihlallerine yönelik özel denetimler artırılacak
2027 yılı için hazırlanan programda trafik kazalarının sayısını ve şiddetini artıran ihlallerin önlenmesine yönelik çalışmalar da bulunuyor.
Bu kapsamda 300 özel trafik denetiminin gerçekleştirilmesi planlanıyor.
Ayrıca trafik güvenliğinin artırılması amacıyla ortak veri tabanlarından yararlanılması ve Trafik Güvenliği Analiz Sistemi'ne yeni modüller eklenmesi öngörülüyor.
Denetimlerin temel hedefleri arasında sürücülerin trafik kurallarına uyumunu artırmak ve özellikle hız ihlalleriyle bağlantılı kazaların önüne geçmek yer alıyor.
Yeni ortalama hız sistemleri hangi yollarda kullanılacak?
Sürücülerin en çok merak ettiği konulardan biri, yeni ortalama hız kontrol sistemlerinin hangi otoyol ve kara yollarında uygulanacağı.
Ancak 2027 yılı programında kullanılması öngörülen 44 sistemin konumlarına ilişkin ayrıntılı güzergâh listesi henüz kamuoyuyla paylaşılmış değil.
Bu nedenle söz konusu sistemlerin belirli otoyollara veya şehirlere kurulacağını şimdiden kesin olarak söylemek mümkün değil.
Yeni kontrol noktalarının nerelerde kullanılacağı, ilgili kurumların ilerleyen dönemde yapacağı açıklamalarla netlik kazanacak.
Trafik eğitimleri de genişletilecek
Programda sürücü denetimlerinin yanı sıra trafik güvenliği konusunda farkındalığı artırmaya yönelik eğitim faaliyetleri de yer alıyor.
Mobil Trafik Eğitim tırları aracılığıyla 75 bin öğrenciye trafik güvenliği eğitimi verilmesi hedefleniyor.
Böylece trafik kurallarına uyumun yalnızca denetim ve cezalarla değil, eğitim faaliyetleriyle de desteklenmesi amaçlanıyor.
Sürücüler nelere dikkat etmeli?
Ortalama hız denetimlerinin yaygınlaştırılması, sürücülerin yalnızca radar noktalarına yaklaşırken değil, yolculuk boyunca hız sınırlarına dikkat etmesinin önemini artırıyor.
Özellikle otoyollarda güvenli takip mesafesinin korunması, ani hızlanma ve frenlemelerden kaçınılması, trafik işaretlerine uyulması ve yol koşullarına uygun hızda seyredilmesi gerekiyor.
2027 yılı için açıklanan hedeflerin hayata geçirilmesiyle trafik denetimlerinde teknolojik sistemlerin kullanımının daha da önem kazanması bekleniyor.